łaźnie parowe Archive

Istota i zadanie światopoglądu cz. 10

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Wreszcie na trzecim miejscu żądaliśmy, by ta redukcja zjawisk do jednej zasady nie była hipotetyczna, nie była tylko mniej lub więcej możliwa lub prawdopodobna, lecz by światopogląd mógł nam dać pewne, niezachwiane dowody na swoje najwyższe wnioski i twierdzenia. Rzeczywistość bowiem jest jedna i pewna, w rzeczywistości nie ma możliwości lub przypuszczeń, lecz albo istnieje […]

łaźnie parowe

Istota i zadanie światopoglądu cz. 13

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Wprawdzie musimy na tym miejscu zostawić otwartą kwestię, czy w ogóle można dojść do zupełnie pewnego światopoglądu. Rozstrzygnięcie tej kwestii należy już do systematycznego całokształtu filozofii samej. W każdym razie pewną jest rzeczą, że światopogląd, nie mający tej trzeciej cechy, nie urzeczywistnia ideału naszego, nie spełnia zadania, jakie spełnić powinien. Że tak jest, o tym […]

łaźnie parowe

Istota i zadanie światopoglądu cz. 1

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Nowy wypadek, nowe zjawisko, nowe zagadnienie jest mi dopiero wtedy jasne, dopiero wtedy odważam się powiedzieć, że poznałem, zrozumiałem tę rzecz, jeżeli znalazłem przyczyny lub w ogóle związki znane, prawidłowe, za pomocą których nowe zagadnienie da się sprowadzić do znanych już związków i praw. Każde więc poznanie z natury rzeczy jest redukcją, jest sprowadzeniem rozmaitości […]

łaźnie parowe

Istota i zadanie światopoglądu cz. 9

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Kto w ten sposób pojmuje jednolitość światopoglądu i sprowadzanie całego bytu do jednego czynnika znanego, ten zapomina o tym, że wobec różnorodności zjawisk psychicznych, o prawdziwej jedności, o monizmie, nawet mowy być nie może; zapomina również o tym, że choćby cały świat sprowadził się do zjawisk psychicznych, same te zjawiska w sobie dostatecznej racji bytu […]

łaźnie parowe

Istota i zadanie światopoglądu cz. 20

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Energetyzm może co najwyżej zadowolić umysł przyrodnika, który wszędzie tylko szuka zmian energii, a poza nimi nic nie widzi; który stracił zmysł filozoficzny dla wszystkich zagadnień ogólniejszych, wyższych, a dla ludzkości najważniejszych. W naukach przyrodniczych może wyjaśnić niejedną kwestię, lecz w szeregu światopoglądów nie ma dlań miejsca. Lecz może liczący dzisiaj tylu zwolenników „monizm realny” […]

łaźnie parowe

Istota i zadanie światopoglądu cz. 6

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Bez tego charakteru jasności, który już powyżej określiliśmy jako dokładne poznanie pojedynczych cech, wchodzących w pojęcie owego pierwiastka, nie może być naprzód mowy o prawdziwym światopoglądzie. Będzie to mglisty może chwiejny obraz naszej fantazji, ale nie wykwit najwyższy nauki i filozofii, nie poznane mające kierować całym naszym postępowaniem. Zatem nie może być dalej mowy o […]

łaźnie parowe

Istota i zadanie światopoglądu cz. 8

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Jeżeli zaś życie psychiczne, akty świadomości są jedynym bytem, zasadą wszelkiego bytu, to pierwiastek ten nie domaga się już dalszego wyjaśnienia i udowodnienia; byłoby bowiem rzeczą zupełnie zbyteczną, owszem niemożliwą, zasadę jedynie istniejącą jeszcze chcieć określić i wytłumaczyć. Tak pojmuje rzecz współczesny t. zw. monizm psychiczny, któremu między innymi dał klasyczny wyraz znany fizjolog Max […]

łaźnie parowe

Istota i zadanie światopoglądu cz. 14

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Jeżeli jednak istnieje prawdziwy pogląd na świat, to powinien posiadać trzy cechy wyżej wymienione. Prawdziwy więc i w najwznioślejszym tego słowa znaczeniu jednolity pogląd na świat będzie ten, który poznawszy istnienie i właściwą naturę ostatecznej racji wszechrzeczy, umie zaspokoić najistotniejsze potrzeby nasze intelektualne i moralne, umie całości życia naszego nadać jeden pewny kierunek, podnosząc je […]

łaźnie parowe

Istota i zadanie światopoglądu cz. 16

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Przy bliższym atoli badaniu tych trzech głównych kierunków materialistycznych pokazuje się, że żaden z nich nie czyni zadość wyżej postawionym warunkom. Materializm mechaniczny jest gołym twierdzeniem; nikt bowiem nie może dotąd wykazać lub choćby pomyśleć, jak zjawiska psychiczne mogą być ruchem lub wypadkową ruchów. Choćbyśmy, według słynnego porównania Leibniza, weszli w mózg ludzki jak by […]

łaźnie parowe

Istota i zadanie światopoglądu cz. 18

Autor: | Kategoria: Podstawy światopoglądu Brak komentarzy
Wobec takich pochwał, jakich Ostwald dla swego systemu nie szczędzi, zastanowić musi fakt, że ten sam Ostwald na innym miejscu otwarcie przyznaje, iż pogląd energetyczny jest tylko jednostronną abstrakcją, tylko „tymczasowym mniemaniem”. Mamy tu także przykład, że uczony ze swej specjalnej dziedziny chce objąć cały świat i całą jego różnorodność wtłoczyć w ciasne granice swego […]

łaźnie parowe

łaźnie parowe